W 2015 r. TAURON Dystrybucja prowadził szereg inwestycji, do których priorytetów należało zwiększenie niezawodności i bezpieczeństwa eksploatacji sieci, a także podniesienie komfortu klientów, w tym również zagwarantowanie lepszych parametrów jakościowych dystrybuowanej energii.

Znalazły się wśród nich zarówno modernizacja i budowa sieci, jak i rozbudowa oraz modernizacja stacji transformatorowych i głównych punktów zasilających.

Decyzją Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki od 2016 r. obowiązuje nowy model regulacji obszaru dystrybucji, uwzględniający parametry jakościowe.

Jego wdrożenie ma za zadanie podniesienie jakości usług dystrybucji energii elektrycznej przy zachowaniu ich dostępności cenowej, a także utrzymaniu dotychczasowego poziomu inwestycji. W związku z tymi zmianami konieczne jest dostosowanie programu inwestycyjnego operatorów dystrybucyjnych do nowych wymagań i związanych z nimi wyzwań.

 

Budowa nowej stacji 110/15 kV w Jadownikach Nowa stacja zapewni dostawę energii dla trakcji modernizowanej linii kolejowej Kraków – Tarnów oraz zwiększenie mocy umownej dla Fabryki Opakowań Blaszanych Spółki Akcyjnej CanPack. Stanowić będzie również istotny element zwiększenia niezawodności dostawy energii dla klientów w Brzesku i okolicach.
Nowy GPZ 110/15 kV w Bierkowicach Celem budowy stacji było zasilenie nowych odbiorców z terenów inwestycyjnych i okolic Wałbrzyskiej Strefy Ekonomicznej oraz poprawa pewności zasilania i bezpieczeństwa energetycznego dotychczasowym odbiorcom.
Budowa systemu łączności dyspozytorskiej w Bielsku System w Bielsku ma za zadanie usprawnienie pracy dyspozytorów, zapewniając szybką reakcję na wszelkie usterki i uszkodzenia sieci. Analogiczne rozwiązania zostały zastosowane w oddziale w Gliwicach.
Budowa stacji transformatorowej 110/20/10 kV w Jeleniej Górze Realizowana inwestycja ma na celu budowę stacji transformatorowej w ramach modernizacji mającej ponad 100 lat elektrowni wodnej Pilchowice I.
Uruchomienie GPZ Kasztanowa 110/20 kV Nowa stacja elektroenergetyczna jest zasilana kablami o napięciu 110/20 kV, sterowana zdalnie i wyposażona w nowoczesne zabezpieczenia. Zewnętrzne oświetlenie stacji wykonane zostało w energooszczędnej technologii LED. Głównym zadaniem GPZ Kasztanowa będzie zasilanie gliwickiej podstrefy Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.
Modernizacja GPZ Żórawina 110/20 kV GPZ Żórawina to jeden z największych obiektów w Polsce zrealizowanych w technologii prefabrykatów przestrzennych. Obiekt został wyposażony w nowoczesną aparaturę łączeniową i zabezpieczeniową.
Modernizacja rozdzielni 110/30/15 kV Biadoliny Wybudowana ponad pół wieku temu stacja została zastąpiona nowoczesną, 7-polową, dwusekcyjną rozdzielnią 110 kV. Przebudowa obiektu w Biadolinach była konieczna w celu przystosowania go do zwiększonych potrzeb linii kolejowej o tej samej nazwie.
Modernizacja stacji Brzegowa Przebudowa stacji była konieczna z uwagi na potrzebę rozwoju sieci dla miasta Głogów i wprowadzenie dwóch kolejnych linii napowietrznych. Całość zadania polegała na całkowitej rozbiórce starej stacji – wszystkich jej elementów, łącznie z budynkiem nastawni i rozdzielni, a następnie wybudowaniu od podstaw nowej.
Budowa Centrum Zarządzania Siecią we Wrocławiu Nowe Centrum Zarządzania Siecią obejmie cały obszar byłego województwa wrocławskiego, a w zakresie wysokiego napięcia – cały Dolny Śląsk. Wyposażenie pracowników w nowoczesne urządzenia techniczne umożliwi przede wszystkim szybkie ustalanie przyczyn i lokalizację przerw w zasilaniu.
Zabudowa w sieciach średniego napięcia łączników sterowanych radiem W tarnowskim oddziale zakończył się kolejny etap zabudowy łączników sterowanych radiem. Zainstalowano łącznie 23 łączniki – najwięcej w regionach Dębica, Bochnia i Dąbrowa Tarnowska. Poprawiają one znacznie bezpieczeństwo pracy sieci, a ich zastosowanie przyczynia się do selektywnej i szybkiej lokalizacji uszkodzenia, co wpływa na skrócenie czasu wyłączenia awaryjnego.
Budowa stacji elektroenergetycznej 110/15 kV I linii napowietrznej 110 kV w Skarbimierzu W sierpniu 2015 r. rozpoczęto prace przygotowawcze i ziemne pod budowę. Zakończenie inwestycji zaplanowane zostało na grudzień 2016 r. Inwestycja jest związana z rozwojem sieci 15 kV na terenie Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.
Modernizacja stacji Borki 110/15 kV Rozbudowa stacji jest spowodowana budową bloku węglowego w Elektrowni Opole, a także potrzebą zwiększenia mocy i utrzymania ciągłości dostaw energii elektrycznej na przylegającym obszarze. Obiekt zostanie wyposażony w najnowszą aparaturę łączeniowo-zabezpieczeniową.
Rozbudowa i modernizacja stacji wnętrzowej 110 kV w Świebodzicach Dzięki inwestycji dotychczasowa napowietrzna rozdzielnia zostanie zastąpiona przez nowoczesną stację, z aparaturą umieszczoną wewnątrz budynku. Pozwoli to na bezpieczniejszą pracę, a zastosowanie nowoczesnej technologii sprawi, że będzie prawidłowo funkcjonować bez względu na warunki atmosferyczne.
Modernizacja stacji Wanda 220/110 kV Celem jednej z największych inwestycji TAURON Dystrybucja było przyłączenie Zakładu Termicznego Przekształcania Odpadów oraz zasilenie podstacji trakcyjnej PKP Podłęże. Obecnie prowadzony jest drugi etap modernizacji, którego celem jest poprawa pewności zasilania dla klientów indywidualnych i przemysłowych w dzielnicy Nowa Huta oraz przyłączenie w następnych miesiącach kolejnych klientów.
Budowa nowej linii 110 kV do stacji w Białce Tatrzańskiej Inwestycja została zrealizowana w związku z wnioskami klientów z Białki Tatrzańskiej dotyczącymi zwiększenia mocy przyłączeniowej i realizacji nowych przyłączeń. Budowa wiązała się z wymianą 15 słupów oraz przewodów i dowieszeniem drugiego toru, na długości około 3 km. Ze względu na walory krajobrazowe terenu linia została zaprojektowana i wybudowana tak, aby była jak najmniej inwazyjna dla otaczającego ją krajobrazu.

 

 

Otwarcie nowej dyspozycji sieciowej wysokiego napięcia miało miejsce w lutym 2015 r. To wyposażony w najnowocześniejsze urządzenia informatyczne obiekt, który wspiera pracę dyspozytorów, zapewnia całkowicie niezależną łączność z brygadami w terenie, gwarantując skuteczną komunikację w sytuacji zagrożeń pracy sieci. Jednym z zastosowanych systemów jest SCADA, dzięki któremu dyspozytorzy w każdym momencie mogą sprawdzić warunki pracy wszystkich stacji elektroenergetycznych i zdalnie nimi sterować.

Dyspozytorzy są w stanie uniknąć przeciążania linii, a tam gdzie to konieczne, wprowadzać  zmiany w konfiguracji sieci w celu bezpiecznego prowadzenia ruchu systemu dystrybucyjnego. Aby skutecznie działać w sytuacjach nawet największego zagrożenia pracy sieci elektroenergetycznej, dyspozycja jest wyposażona w całkowicie niezależną łączność. Nowy budynek dyspozycji w Gliwicach został zaprojektowany zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju, m.in. wykorzystując do zasilania instalacje odnawialnych źródeł energii (panele fotowoltaiczne i turbiny wiatrowe).

 

Badania i rozwój

W dłuższej perspektywie czasowej budowanie przewagi konkurencyjnej w sektorze energetycznym nierozerwalnie wiąże się z innowacyjnością. Już teraz w działalności Grupy TAURON kwestie związane z badaniami i rozwojem pełnią istotną rolę w transformacji Grupy oraz kształtowaniu jej przyszłego oblicza. Ten zwrot w stronę innowacyjności będzie utrzymany w kolejnych latach, a działania – zmierzające do wdrażania nowoczesnych technologii, produktów i usług – będą intensyfikowane na długości całego łańcucha wartości.

W TAURONIE funkcjonuje m.in. – będąca dokumentem rangi strategicznej – polityka badawczo-rozwojowa, która reguluje ten właśnie obszar działalności, a przede wszystkim wyznacza kierunki działań i stawia ambitne cele w zakresie skali  innowacyjności w Grupie. Jedną z kluczowych kwestii uregulowanych w polityce jest rozwój systemu innowacji oddolnych, zwanych inaczej pracowniczymi. Jego celem jest stworzenie w Grupie narzędzi wspierania różnego rodzaju pomysłów generowanych przez pracowników.

 

nowetrendy

W 2015 r. TAURON realizował projekt biznesowo-sprzedażowy TAURON Nowe Trendy (TnT), którego celem było wdrożenie kluczowych inicjatyw prosprzedażowych w Grupie. W jego ramach został zorganizowany konkurs skierowany do pracowników Grupy TAURON, podczas którego zgłaszane były pomysły na nowe, innowacyjne produkty i usługi dla klientów TAURONA.

16 czerwca zostały zorganizowane Targi Innowacji, podczas których zaprezentowanych zostało dziesięć najwyżej ocenionych przez jury propozycji. Zwyciężyła idea TAURON Bus przed inicjatywą Perpetuum Mobile i Energią dla Mobilności. Laureaci otrzymali atrakcyjne nagrody. Konkurs cieszył się ogromną popularnością – wpłynęło ponad 200 prac.

 

Innym ważnym działaniem wspieranym od samego początku przez Grupę TAURON jest Program Badawczy Sektora Elektroenergetycznego (PBSE). Jest to program dofinansowania projektów B+R w sektorze elektroenergetycznym. W oczekiwaniu na uruchomienie przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju pierwszego konkursu PBSE w Grupie TAURON przygotowanych zostało kilkadziesiąt projektów, z których najlepsze zostaną złożone do programu.

W obliczu posiadania pełnego łańcucha wartości innowacyjne rozwiązania są poszukiwane w każdym z podobszarów. Tam, gdzie to możliwe, przy realizacji projektów wykorzystywany jest efekt synergii działań poszczególnych spółek Grupy (np. projekt Grey2Green angażujący TAURON Wydobycie, TAURON Wytwarzanie oraz TAURON Ciepło).

Opracowując innowacyjne koncepcje, spółki Grupy ściśle współpracują z ośrodkami akademickimi, jednostkami badawczymi oraz partnerami przemysłowymi. Dzięki temu mamy pewność, że wypracowane wspólnie rozwiązania odpowiadają na potrzeby rynku i będą miały realne szanse powodzenia po wdrożeniu.

Kluczowe obszary innowacji:

  • Obszar wytwarzania – zapewniający bezpieczeństwo energetyczne klientom w świetle rosnącego udziału OZE w portfolio energetycznym przy obecnym (tzn. niewystarczającym) stanie rozwoju technologii wielkoskalowego magazynowania energii elektrycznej. Do głównych obszarów prac badawczo-rozwojowych należą:
    • zwiększenie elastyczności pracy bloków, skrócenie czasu rozruchu,
    • wysokosprawne bloki węglowe i gazowo-parowe,
    • wsparcie energetyki rozproszonej poprzez oferowanie nowych produktów prosumenckich (fotowoltaika, pompy ciepła, układy kogeneracyjne).

 

  • Magazynowanie energii – technologie niezbędne do utrzymania stabilności i ciągłości prac systemu elektroenergetycznego przy rosnącym udziale OZE – szczególnie ważne z punktu widzenia sieci dystrybucyjnych. TAURON obecnie prowadzi dwa projekty, aby uzyskać niezbędne doświadczenie – magazyn energii przy farmie wiatrowej Lipniki oraz projekt e-BUS, w którym elektryczne autobusy pełnią rolę niestacjonarnych magazynów energii.

 

  • Obszar sprzedaży – to szczególnie ważny obszar dla innowacji. TAURON, kładąc duży akcent na wychodzenie naprzeciw oczekiwaniom klientów, prowadzi szereg projektów do nich skierowanych, takich jak Smart Home, energetyka prosumencka, zarządzanie stroną popytową (DSM/DSR) i podażową (VPP), e-mobility, które to produkty pomogą klientowi stać się bardziej aktywnym uczestnikiem rynku.

W lutym 2015 r. TAURON Sprzedaż rozpoczął kolejny etap wdrażania projektu Smart Home (inteligentny dom). Spółka zawarła z partnerem projektu – firmą KIC InnoEnergy (posiadającą status Wspólnoty Wiedzy i Innowacji nadany przez Europejski Instytut Innowacji i Technologii) – umowę pilotażową, dzięki której klienci indywidualni TAURONA otrzymają bezpłatnie do testowania urządzenia zapewniające usługi Smart Home. Jako pierwsza testom poddana została inteligentna wtyczka, zaprojektowana i wyprodukowana przez firmę KIC InnoEnergy. Pozwala ona zdalnie sterować podłączonym do niej odbiornikiem oraz kontrolować poziom zużywanej energii. Zarządzanie może się odbywać z poziomu aplikacji mobilnej (tablet, smartfon) lub serwisu internetowego. Projekt ma charakter długofalowy. Urządzenia testowane będą przez klientów przez okres ok. dwóch lat, co pozwoli na wieloaspektowe zbadanie proponowanych usług. W ramach pilotażu partnerzy wspólnie zaprojektują i wyprodukują 5 tys. urządzeń Smart Home, tj. inteligentne wtyczki, kamery online,

czujniki dymu, gazu i czadu i inne, które następnie przekażą do testowania. Usługi SMART HOME będą proponowane w fazie pilotażowej ok. 1000 wybranych klientów. Wspólny program pilotażowy TAURONA oraz KIC InnoEnergy poprzedzony został badaniami preferencji i opinii na temat urządzeń, które pozwalają zarządzać bezpieczeństwem i efektywnością energetyczną w domu. Badani poproszeni zostali o wybranie spośród kilku urządzeń (m.in. inteligentna wtyczka, detektor ruchu, kamera online, czujnik gazu, dymu, czadu i zalania) zestawu 2-3 sprzętów najbardziej dla nich funkcjonalnych. Inteligentna wtyczka stanowiła bazę zdecydowanej większości zestawów konfigurowanych przez badanych, dlatego to urządzenie jako pierwsze wprowadzone zostaje do programu pilotażowego. Jeżeli pilotaż zakończy się sukcesem, testowane rozwiązania Smart Home zostaną wprowadzone do regularnej oferty usług świadczonych przez TAURON.

 

W tabeli znajduje się zestawienie inwestycji mających na celu zapewnienie niezawodności dostaw energii oraz promocję zrównoważonego rozwoju, które miały miejsce w 2015 r. w spółkach naszej Grupy. W sumie Grupa TAURON przeznaczyła na ten cel 580 489 565,75PLN. Szczególnie dużo inwestycji miało miejsce w obszarze OZE – zarówno w zakresie modernizacji elektrowni wodnych, rozbudowy farmy wiatrowej w Marszewie, jak i realizacji pionierskiego projektu budowy elektrowni hybrydowej.


TABELA EU-DMA (dawne EU8)

KATEGORIE INWESTYCJI SPÓŁKA Rodzaj inwestycji – nazwa inwestycji (w podziale na kategorie w tabeli) Opis Koszty (poniesione w związku z realizacją inwestycji) PLN SUMA KOSZTÓW W KATEGORII (PLN)
EFEKTYWNOŚĆ ENERGETYCZNA TAURON

Wytwarzanie

Oszczędność mediów Optymalizacja zużycia wody do hydrotransportu żużla w Elektrowni Jaworzno III w Jaworznie 57 700,00 353 363 604,00
Oszczędność mediów Zwiększenie wykorzystania wody z własnych źródeł 193 000,00
Kopalnia Wapienia Czatkowice Modernizacja systemu grzewczego Kopalni Likwidacja nieefektywnego systemu centralnego ogrzewania obiektów Spółki poprzez zastąpienie go systemem rozproszonych kotłowni gazowych 1 600 000
TAURON

Ciepło

Budowa bloku BC50 w ZW Tychy Budowa kotła fluidalnego, turbiny upustowo-kondensacyjnej oraz generatora elektrycznego o mocy 65 MW wraz z gospodarkami pomocniczymi 351 512 764,00
TECHNOLOGIE ENERGII ODNAWIALNEJ TAURON

Ekoenergia

EW PILCHOWICE I – MODERNIZACJA ELEKTROWNI Kompleksowa modernizacja elektrowni obejmująca: wymianę turbozespołów TZ-1, 2 ,3, 4 i TZ-6; modernizację turbozespołu TZ-5, wymianę zaworów przed turbinami oraz elementów doprowadzenia wody, wymianę wyposażenia elektrycznego, instalację urządzeń dźwigowych. Celem zadania był przyrost mocy zainstalowanej, wzrost sprawności urządzeń, wzrost produkcji, poprawa bezpieczeństwa pracy. Osiągnięty przyrost mocy zainstalowanej wyniósł 5,775 MW, moc obiektu to 13,326 MW 9 118 360,24 128 764 771,75
EW BOBROWICE I – MODERNIZACJA ELEKTROWNI Kompleksowa modernizacja obiektu obejmująca: wymianę turbozespołów TZ-1 i TZ-2 oraz gruntowną modernizację turbozespołu TZ-3, wymianę wyposażenia elektrycznego, wykonanie elektrycznej bariery odstraszającej dla ryb, modernizację budowli hydrotechnicznych. W wyniku realizacji zadania nastąpił wzrost mocy zainstalowanej obiektu o 1,626 MW, do poziomu 4,048 MW 9 352 064
EW GŁĘBINÓW -MODERNIZACJA ELEKTROWNI WODNEJ Kompleksowa modernizacja obiektu obejmująca: modernizację turbozespołów, budowę nowego budynku rozdzielni, wymianę wyposażenia elektrycznego i technologicznego, wykonanie systemów sterowania i automatyzacji pracy elektrowni 4 718 000,00
EW WROCŁAW I – MODERNIZACJA ELEKTROWNI (WYMIANA TZ-3, TZ-4) Kompleksowa modernizacja obiektu obejmująca: wymianę dwóch spośród czterech zainstalowanych turbozespołów na nowe o wyższej mocy, wymianę części urządzeń elektrycznych, automatyzację procesów produkcji. W wyniku realizacji zadania osiągnięto przyrost mocy zainstalowanej o 0,150 MW, co daje łączną moc na poziomie 4,980 MW 6 938 950,00
EW WAŁY ŚLĄSKIE – MODERNIZACJA ELEKTROWNI Kompleksowa modernizacja obiektu obejmująca: modernizację dwóch spośród czterech zainstalowanych turbozespołów (TZ-2 i TZ-3), unowocześnienie układów automatyki, sterowania i regulacji, modernizację części wyposażenia elektrycznego i technologicznego obiektu 4 653 500,00
FW MARSZEWO – ETAP II O MOCY 18MW Budowa farmy wiatrowej – II etap realizacji inwestycji – dostawa, montaż i uruchomienie 9 siłowni wiatrowych o mocy 2 MW każda. Wykonanie systemów umożliwiających zdalne sterowanie, automatyzację i wizualizację pracy obiektu. W wyniku realizacji uzyskano wzrost mocy zainstalowanej FW Marszewo o 18 W, w wyniku czego farma osiągnęła moc 100 MW 93 983 897,35
ZARZĄDZANIE INNOWACYJNĄ ELEKTROWNIĄ HYBRYDOWĄ OPARTĄ NA SKOJARZONEJ PRACY HYDROELEKTROWNI I INSTALACJI FOTOWOLTAICZNEJ Z ELEMENTEM MAGAZYNOWANIA ENERGII Opracowanie i wdrożenie technologii hybrydowej instalacji OZE składającej się z instalacji fotowoltaicznej, hydroelektrowni i magazynu energii w celu poprawy sprawności i stabilności układu zintegrowanego oraz optymalizacji sprzedaży wyprodukowanej energii elektrycznej. Inwestycja obejmuje budowę instalacji PV o mocy ok. 100 kW zlokalizowanej przy istniejącej Elektrowni Wodnej Opolnica, budowę instalacji systemu magazynowania wyprodukowanej energii, budowę systemu sterowania źródłami energii pod kątem maksymalnego wykorzystania źródeł OZE, badania wpływu układu hybrydowego na sieć elektroenergetyczną pod kątem jej stabilności, jakości energii elektrycznej oraz możliwości pracy wyspowej oraz dostosowanie obecnego układu technologicznego Elektrowni Wodnej Opolnica do warunków pracy w nowo utworzonym układzie hybrydowym. Zadanie kilkuetapowe, uruchomione w IV kwartale 2015 r. zleceniem opracowania koncepcji. Działania projektowe i wykonawstwo oraz prace badawcze zaplanowano na lata 2016-2018 0,00*
DYSTRYBUCJA ENERGII TAURON Dystrybucja Systemy informatyczne wspomagające zarządzanie dystrybucją energii Systemy do zarządzania majątkiem sieciowym, prowadzenia ruchu sieci (np. ZMS, dziennik operacyjny, SCADA nN) 29 318 100 30 468 300,00
Dynamiczne zarządzanie obciążeniami linii dystrybucyjnych WN Zwiększenie zdolności dystrybucyjnych istniejącej infrastruktury dystrybucyjnej 689 200
Jakość energii Monitorowanie jakości energii elektrycznej 461 000
TECHNOLOGIE PRZESYŁU I DYSTRYBUCJI

(np. mikrosiatki, inteligentne sieci)

TAURON Dystrybucja Obrazowanie linii napowietrznych Wykonanie obrazu linii WN i SN i zdigitalizowanego modelu przestrzennego, ortofotomapy oraz analityka pozyskanych danych na podstawie oblotów z helikoptera w roku 2015 dla TAURON Dystrybucja S.A. 5 835 000 5 835 000,00
Obszary modelowe Pilotaże nowych technologii w zakresie inteligentnej automatyki sieciowej, ograniczające czasy przerw w zasilaniu 3 554 120
ZAAWANSOWANE TECHNOLOGIE

(przechowywanie, odzysk itd.)

TAURON

Wytwarzanie

Zamiana CO2 w SNG Realizacja międzynarodowego projektu dotyczącego zmiany CO2 w syntetyczny naturalny gaz ziemny 193 830,00 552 030,00
Poligeneracja Ocena możliwości produkcji en. el. ciepła i metanolu ze zgazowania węgla przy spełnieniu wymogów ochrony środowiska. Realizacja z partnerami krajowymi KGHM, Grupa Azoty, TPE 122 100,00
Zamiana odpadu w produkt Wytworzenie z popiołów lotnych z jednostek TAURON Wytwarzanie S.A. masy geopolimerowej będącej podstawą do produkcji materiałów, które mogą być wytwarzane na potrzeby spółek TAURON Polska Energia oraz na potrzeby rynkowe – W TRAKCIE REALIZACJI 123 100,00
Badania emisji rtęci Instalacja demonstracyjna do monitorowania i redukcji emisji rtęci ze spalania węgla w kotłach pyłowych 113 000,00
INNOWACYJNE USŁUGI POWIĄZANE

(np. zdalne liczniki)

TAURON Dystrybucja Smart City Wrocław Wdrożenie projektu smart meteringu na terenie miasta Wrocław i okolic 61 506 000 61 506 000,00

*Pierwsze nakłady (na opracowanie koncepcji) w wysokości 48 tys. zł zostały poniesione dopiero w marcu 2016 r.